Piotr "Liroy" Marzec
Muzyk

Biografia

Liroy, a tak naprawdę Piotr Krzysz­tof Liroy-Marzec (ur. 12 lipca 1971 w Busku-Zdroju jako Piotr Krzysz­tof Marzec) – polski raper, produ­cent muzyczny, przed­się­bior­ca i polityk. Członek sekcji muzyki rozryw­ko­wej Akademii Fonogra­ficz­nej ZPAV, poseł na Sejm VIII kadencji.

Za sprawą wydanej w 1995 roku płyty Alboom, sprze­da­nej w nakła­dzie przekra­cza­ją­cym 500 tysięcy egzem­pla­rzy, osiągnął najwięk­szy sukces komer­cyj­ny w historii polskie­go hip-hopu. W sumie Liroy sprzedał ponad milion egzem­pla­rzy swoich płyt co czyni go najle­piej sprze­da­ją­cym się raperem w Polsce. Kilku­krot­ny laureat nagrody polskie­go przemy­słu fonogra­ficz­ne­go Fryderyk. Współ­pra­co­wał z takimi wykonaw­ca­mi jak Ice-T, Wzgórze Ya-Pa 3, Mieczy­sław Szcze­śniak, Art of Beatbox, Borixon, Lionel Richie, Katarzy­na Skrzy­nec­ka, Kayah czy Michał Urbaniak. Znany także jako L, Scyzoryk, Szaka-L, 041, Kingpin, Grand Papa Rapa.

Kariera muzyczna i rozrywkowa

Piotr Marzec wycho­wy­wał się na kielec­kim osiedlu Sady. W 1992 roku ukończył Techni­kum Budow­la­ne. Pod koniec lat 80. wystę­po­wał jako DJ w klubach i dysko­te­kach, reali­zo­wał również wówczas nagrania demon­stra­cyj­ne. W 1991 roku wyjechał do Francji, gdzie założył zespół Leeroy & The Western Posse, z którym wystę­po­wał również w Niemczech. Po powrocie do Polski w 1992 roku nagrał pierwsze utwory jako P.M. Cool Lee, które ukazały się na wydaw­nic­twie East On Da Mic. Płyta nie uzyskała zainte­re­so­wa­nia ze strony publicz­no­ści i krytyków muzycz­nych, jednakże muzyk promował ją podczas lokal­nych koncer­tów. Wkrótce potem podjął współ­pra­cę z kielecką grupą hip-hopową Wzgórze Ya-Pa 3. W celu rozwi­nię­cia kariery wraz z rodziną przepro­wa­dził się następ­nie do Gdyni.

Działal­ność Piotra Marca wzbudzi­ła zainte­re­so­wa­nie wytwórni muzycz­nej BMG Ariola Poland, z którą w paździer­ni­ku 1994 roku podpisał kontrakt. 22 maja 1995 roku ukazał się pierwszy singel sygno­wa­ny pseudo­ni­mem Liroy zatytu­ło­wa­ny "Scyzoryk". Tytułowy utwór cieszył się dużą popular­no­ścią za sprawą inten­syw­nej promocji ze strony wytwórni. Do kompo­zy­cji zreali­zo­wa­ny został również teledysk. Kolejnym sukcesem okazał się utwór "Scoobie­doo Ya". W lipcu Liroy wystąpił na festi­wa­lu Marlboro Rock-In w Sopocie, poprze­dza­jąc koncert amery­kań­skie­go rapera Ice-T. Miesiąc później ukazała się płyta pt. Alboom, która osiągnę­ła najwięk­szy sukces w historii polskie­go hip-hopu, sprze­da­jąc się w nakła­dzie ponad 500 tys. egzem­pla­rzy. Miesiąc po premie­rze wydaw­nic­two uzyskało również status złotej płyty. Sukces Liroya przyniósł zainte­re­so­wa­nie ze strony krajo­wych mediów.

W ramach promocji raper odbył trasę koncer­to­wą w Polsce. Nawiązał również współ­pra­cę z zagra­nicz­ny­mi wykonaw­ca­mi, zreali­zo­wał utwory w Nowym Jorku i Londynie. Wkrótce potem założył wytwór­nię muzyczną Def Noizz Records i rozpo­czął pracę nad kolejnym albumem. Również w 1995 roku Liroy został laure­atem nagrody polskie­go przemy­słu fonogra­ficz­ne­go Fryde­ry­ka w katego­riach "album roku – muzyka taneczna" oraz "album roku – muzyka alter­na­tyw­na". W 1996 roku pocho­dzą­ce z debiu­tanc­kiej płyty piosenki "Scoobi­doo-Ya" i "Scyzoryk" zostały wykorzy­sta­ne w filmie Pawła Łoziń­skie­go pt. Kratka. .. Następ­nie w listo­pa­dzie ukazał się pierwszy minial­bum Liroya zatytu­ło­wa­ny Bafangoo! część 1, który uzyskał status złotej płyty. W kompo­zy­cjach zostały wykorzy­sta­ne m.in. sample pocho­dzą­ce z filmu Psy 2. Ostatnia krew. Wydaw­nic­two raper promował podczas koncer­tów w Polsce czy w Stanach Zjedno­czo­nych, gdzie zagrał w nowojor­skim klubie CBGB. Promu­ją­cy płytę singel "…I co dalej ?!" cieszył się popular­no­ścią, jednakże nie przyczy­nił się do sprze­da­ży na poziomie poprzed­nie­go wydawnictwa.

Na początku 1997 roku Liroy skompo­no­wał muzykę na potrzeby spekta­klu Teatru Telewi­zji Kariera Arturo Ui w reżyse­rii Piotra Szulkina. W czerwcu ukazał się kolejny album zatytu­ło­wa­ny L, który zawierał m.in. utwór "Mano a mano" wykorzy­sty­wa­ny przez boksera Przemy­sła­wa Saletę przed walkami. Gościn­nie na płycie wystąpił znany z występów w grupie Illusion Tomasz Lipnicki. Wydaw­nic­two promo­wa­ła kompo­zy­cja "Skaczcie do góry", do której został reali­zo­wa­ny teledysk, którego sceno­gra­fia została nagro­dzo­na na Festi­wa­lu Polskich Wideokli­pów Yach Film. W 1998 roku Liroy otrzymał Fryde­ry­ka w katego­rii "najlep­szy album rap i hip-hop". W 1998 roku Piotr Marzec wraz z wokali­stą Perfectu Grzego­rzem Markow­skim nagrał przezna­czo­ną dla serialu Ekstra­dy­cja 3 kompo­zy­cję "Twoje Miasto" z muzyką Janusza Stokłosy.

W sierpniu 1999 roku ukazał się album Dzień Szaka-L’a (Bafangoo, część 2.), który sprzedał się w nakła­dzie 200 tys. egzem­pla­rzy. Raper otrzymał również Fryde­ry­ka w katego­rii "album roku rap /​ hip-hop". W 1999 roku utwór rapera znalazł się na składan­ce Jedna rasa – ludzka rasa: Muzyka przeciw­ko rasizmo­wi II, sygno­wa­nej przez Stowa­rzy­sze­nie "Nigdy Więcej". We wrześniu 2000 roku do sprze­da­ży trafia kompi­la­cja 10, zawie­ra­ją­ca utwory pocho­dzą­ce z poprzed­nich albumów Liroya oraz nową kompo­zy­cję "L2K", do której został reali­zo­wa­ny teledysk w reżyse­rii Bo Martina. W paździer­ni­ku 2001 roku ukazała się kolejna płyta Liroya pt. Bestsel­ler. W nagra­niach wzięli udział między innymi Ice-T, DJ Tomekk, Kayah, Mieczy­sław Szcze­śniak i Mika Urbaniak. Płytę promował singel "Hello – czy ty czujesz to?" z udziałem Lionela Richiego oraz samplami z utworu "Hello".

W 2004 roku w ramach powoła­nej przez siebie fundacji Liroy Bank raper otworzył w Kielcach ośrodek dla młodzie­ży Kielecka Szkoła Jazdy. W 2006 roku powołał własne przed­się­bior­stwo DEF Enter­ta­in­ment Sp. z o.o. 27 listo­pa­da tegoż roku został wydany kolejny album zatytu­ło­wa­ny L Niño vol. 1. 21 grudnia 2007 roku ukazała się natomiast kompi­la­cja Grand­pa­pa­ra­pa (Powrót króla). Również w 2007 roku muzyk założył firmę odzie­żo­wą Def Life. Współ­pra­co­wał następ­nie z zespołem Tuff Enuff, w wyniku której powstał utwór "SecretService75 feat. Liroy" jako gitarowa wersja utworu Liroya "Ta noc jest za krótka".

W grudniu 2008 roku odbyła się premiera pierw­sze­go singla "Cicha noc? cz. 1" promu­ją­ce­go kolejny album rapera pt. Nie dla dzieci. Drugi singel "Co w trawie piszczy (Ganja Boogie)" został opubli­ko­wa­ny w maju 2009 roku. Gościn­nie w utworze wystą­pi­ła formacja Wzgórze Ya-Pa 3. Następ­nie odbyła się premiera utworu "Wariatka z miasta Wariat­ko­wa", która promo­wa­ła także film Wojna polsko-ruska w reżyse­rii Xawerego Żuław­skie­go. W 2010 roku zasiadł w jury polskich elimi­na­cji do mistrzostw Dance­hall Queen & King.

Zapowia­da­na płyta Nie dla dzieci ostatecz­nie nie została wydana. Jeden z promu­ją­cych utworów, "Cicha noc? cz. 1", trafił na album Art of Beatbox – ARTcore, który ukazał się w kwietniu 2011 roku. 3 paździer­ni­ka tego samego roku wydany został singel w formie digital stream pt. "Kampania" z gościn­nym udziałem Metro­we­go, Skorupa i Rufijoka, do którego powstał teledysk. Utwór był zapowie­dzią solowego albumu rapera pt. Przerwa, którego plano­wa­na premiera miała odbyć się w listo­pa­dzie tego samego roku. Ostatecz­nie także ta płyta nie została wydana.

W 2013 roku ukazała się jego autobio­gra­ficz­na książka zatytu­ło­wa­na Autobio­gRA­Pia. Vol. 1.

Na początku marca 2015 roku raper oświad­czył na Facebo­oku, że nie jest w stanie pogodzić życia prywat­ne­go z zawodo­wym, zapowia­da­jąc tym samym zakoń­cze­nie kariery muzycznej.

Działalność społeczna i polityczna

Przed wyborami parla­men­tar­ny­mi w 2011 roku Liroy nawiązał współ­pra­cę z Januszem Paliko­tem, który zagrał w teledy­sku do jego utworu "Kampania", nawołu­ją­cym do legali­za­cji marihu­any w Polsce. W 2013 roku zorga­ni­zo­wał kampanię "Posadź Krzak", mającą zachęcić Polaków do uprawy konopi na szeroką skalę i pokazać możli­wo­ści wykorzy­sta­nia tej rośliny. W 2014 roku wziął udział w kampanii "1% dla fundacji Instytut Spraw Obywa­tel­skich INSPRO", wystę­pu­jąc w serii spotów tej organizacji.

W wyborach parla­men­tar­nych w 2015 roku kandy­do­wał z pierw­sze­go miejsca listy komitetu Kukiz’15 w okręgu święto­krzy­skim. Otrzymał 22 614 głosów, uzysku­jąc mandat posła VIII kadencji. Został człon­kiem Komisji Kultury i Środków Przekazu oraz Komisji Cyfry­za­cji, Innowa­cyj­no­ści i Nowocze­snych Techno­lo­gii, a także przewod­ni­czą­cym Parla­men­tar­ne­go Zespołu ds. marihu­any medycz­nej. W maju 2016 roku zrezy­gno­wał z człon­ko­stwa w stowa­rzy­sze­niu Kukiz’15, pozosta­jąc w klubie posel­skim tego ugrupo­wa­nia. W lutym 2017 roku powołał Stowa­rzy­sze­nie "Skutecz­ni", w którym objął funkcję prezesa. W czerwcu tego samego roku został wyklu­czo­ny z klubu posel­skie­go Kukiz’15.

Jest związany z ruchem antysz­cze­pion­ko­wym. W 2016 roku dołączył do Parla­men­tar­ne­go Zespołu ds. Bezpie­czeń­stwa Programu Szcze­pień Ochron­nych Dzieci i Dorosłych.

W wyborach samorzą­do­wych w 2018 roku Piotr Liroy-Marzec wystar­to­wał na stano­wi­sko prezy­den­ta Kielc z popar­ciem partii KORWiN (Wolność) oraz stowa­rzy­sze­nia Skutecz­ni (z ramienia powoła­ne­go przez KORWiN KWW Wolność w Samorzą­dzie). W pierw­szej turze głoso­wa­nia zajął trzecie miejsce wśród siedmiu kandy­da­tów z wynikiem 16% głosów. W listo­pa­dzie tego samego roku wraz z posłami Wolności powołał koło posel­skie Wolność i Skutecz­ni, zostając jego przewod­ni­czą­cym (do czasu przekształ­ce­nia go w marcu 2019 roku w KP Konfe­de­ra­cja). Przystą­pił także wraz ze Skutecz­ny­mi (zareje­stro­wa­ny­mi 15 kwietnia 2019 roku jako partia Skutecz­ni Piotra Liroya-Marca) do Konfe­de­ra­cji KORWiN Braun Liroy Narodow­cy, powoła­nej na wybory do Parla­men­tu Europej­skie­go w 2019 roku, w których otwierał jej listę w okręgu wielko­pol­skim (formacja nie uzyskała mandatów). W czerwcu 2019 roku ogłosił wraz z Markiem Jakubia­kiem budowę partii pod nazwą Federa­cja Jakubiak-Liroy (do czego ostatecz­nie nie doszło) i opusz­cze­nie Konfe­de­ra­cji. W sierpniu 2019 roku dołączył do nowo powsta­łe­go koła posel­skie­go Przywró­cić Prawo. W wyborach parla­men­tar­nych w tym samym roku bezsku­tecz­nie kandy­do­wał do Sejmu, otwie­ra­jąc kielecką listę Skutecz­nych (jedną z pięciu zareje­stro­wa­nych przez to ugrupo­wa­nie) i uzysku­jąc 7393 głosy.


Chcesz pomóc? Wesprzyj nas drobną kwota na Patronite.pl

Wesprzyj nas na Patronite.pl

#KULTURAWSIECI

Chcesz pomóc? Wesprzyj nas drobną kwota na Patronite.pl

Wesprzyj nas na Patronite.pl

#KULTURAWSIECI